A A A

Obróbka metali

Istnieje powszechne mniemanie, że do obróbki metali trzeba mieć specjalne wyposażenie narzędziowe - bardzo duże i kosztowne, a sama praca wymaga wielkich umiejętności i znacznej siły fizycznej. W rzeczywistości jest zupełnie inaczej. Skromny zestaw narzędzi, byle sprawnych i ostrych, oraz dokładne zapoznanie się z opisem wykonawczym i rysunkami technicznymi umożliwi nam wykonanie wielu pożytecznych sprzętów i mechanizmów. Trzeba jed­nakże pamiętać, że metal jest twardy, a jego krawędzie potrafią bardzo niebezpiecznie kaleczyć w razie nieumiejętnego obchodzenia się z nim. Do obróbki metali często konieczne jest nagrzewanie ich do wysokich temperatur podczas plastycznej obróbki lub lutowania, co może grozić poparzeniem w przypadku stosowania nieprawidłowych uchwytów, źle trzymających gorący przedmiot. I jeszcze jedno niebezpieczeństwo grożące przy obróbce metali, a mianowi­cie stosowanie żrącego chlorku cynku do lutowania stalowych elementów. Szczególnie uważać trzeba podczas przygotowywania chlorku cynku, gdy mamy do czynienia ze stężonym kwasem solnym, w którym rozpuszczamy skrawki blachy cynkowej (nie cynkowanej!). Pracując ,,w metalu", jak mówi się potocznie, rozróżniamy obróbkę drutu, blachy, rur, kształtowników itp. Oczywiście każdy rodzaj tego materiału wymaga nieco innych narzędzi, umiejętności i użycia innej siły podczas pracy. Jeżeli obróbkę drutu i cienkiej blachy, uzyskanej na przykład z pusz­ki po konserwach, można zalecić mało wprawnym i młodszym majster­kowiczom, to trudno namawiać ich do gięcia na gorąco stalowych rur o śred­nicy 20 mm! A więc planując wykonanie jakiegoś metalowego przedmiotu musimy zda­wać sobie sprawę z właściwości materiału, z którego będziemy ten przedmiot wykonywali. Przede wszystkim jednak musimy poznać właściwości wszyst­kich kształtowników metalowych. Drugi nie mniej ważny aspekt przy obróbce metalu to jego rodzaj. Inaczej trzeba obrabiać miękką blachę aluminiową czy miedzianą, a inaczej blachę stalową. Jednakże najczęściej stosuje się wyroby ze stali. Stal - jest to stop żelaza z węglem, zawierający mniej niż 2% węgla. Im więcej węgla w stali, tym jest ona twardsza. Zależnie od składu stale dzielą się na węglowe, w których czynnikiem decydującym o własnościach jest procen­towa zawartość węgla, i stale stopowe, w których własności uzależnione są od dodatków chromu, kobaltu, manganu. Chcąc uzyskać takie, a nie inne własności stali dodaje się odpowied­niego metalu podczas jej przetapiania. Na przykład, aby uzyskać stal nie­rdzewną, dodaje się do niej chromu, do stali kwasoodpornej - chromu i niklu itd.